Spinale stenose

Spinale stenose

Spinale stenose oftewel wervelkanaalvernauwing is een vernauwing van bepaalde delen van de wervelkolom. Het ruggenmerg en de ruggenmergzenuwen kunnen hierdoor bekneld raken. De aandoening komt het meest voor bij 50-plussers.

Meestal is bij spinale stenose het wervelkanaal vernauwd. Het wervelkanaal bevat het ruggenmerg en wordt gevormd door de holtes in de wervels. Een wervelkanaalvernauwing komt meestal laag in de rug voor of in de nek. Ook de ruimtes tussen de wervels kunnen vernauwd raken. Door deze openingen verlaten de ruggenmergzenuwen de wervelkolom.

Volg een webinar over het vinden van de beste zorg

Hoe krijgt u de beste zorg die ook nog eens past bij úw situatie? In de gratis webinars van CZ krijgt u handig advies en praktische tips van professionals.

Bekijk hier de webinars

Symptomen spinale stenose

De symptomen van spinale stenose ontstaan meestal geleidelijk. Mensen hebben vaak last van:

  • Pijn.
  • Een zwaar of verdoofd gevoel.
  • Branderigheid.
  • Prikkelingen.
  • Jeuk.
  • Tintelingen in de armen of benen.
  • Urineverlies (incontinentie) kan voorkomen bij spinale stenose die zich uit in zowel de nek als de lage rug.

De symptomen komen het meest voor in de nek of in de lage rug. De pijn is meestal op de locatie zelf, dus in de lage rug of de nek. Urineverlies kan voorkomen bij spinale stenose die zich uit in zowel de nek als de lage rug. De andere bovengenoemde symptomen komen meestal voor in de benen bij de lage rug en bij de nek in de armen en schouders.

Bij een vernauwing in de onderrug nemen de symptomen meestal toe als je staat of loopt. De symptomen verminderen als je je rug bol maakt, bijvoorbeeld bij vooroverbuigen, zitten, hurken en op de zij liggen met opgetrokken benen.

De symptomen komen meestal voor in beide ledematen. Bij een vernauwing van de ruimte tussen de wervels in de onderrug voel je de symptomen soms maar in een van de ledematen.

Oorzaak spinale stenose

De belangrijkste oorzaak van spinale stenose is artrose. Deze aandoening kan verschillende afwijkingen aan de ruggengraat veroorzaken, namelijk:

  • Kleine, botachtige uitsteeksels op de wervels en de gewrichten.
  • Dikker wordende bindweefselbanden (ligamenten van de wervels).
  • Achteruitgang van de tussenwervelschijven.
  • Achteruitgang van de gewrichten tussen de wervels.

Deze afwijkingen zijn het gevolg van veroudering.

Spinale stenose kan ook ontstaan door:

  • Afwijkingen van de botten van de ruggengraat (vanaf de geboorte).
  • Lichamelijk letsel.
  • Bepaalde chirurgische ingrepen, zoals een hernia-operatie.
  • Botziektes, zoals de ziekte van Paget.

Diagnose spinale stenose

Behandelaren kunnen de diagnose baseren op de klachten en een lichamelijk onderzoek. Om zeker te zijn, kunnen ze iemand verder onderzoeken met röntgenfoto’s, een elektromyografie (EMG) en scans, zoals een CT- of MRI-scan. Deze onderzoeken zijn vaak ook nodig voor het achterhalen van de eigenlijke oorzaak.

Behandeling spinale stenose

Mensen met spinale stenose krijgen eerst verschillende niet-operatieve behandelingen. Ze moeten bijvoorbeeld rust houden en krijgen fysiotherapie of oefentherapie. Ook schrijven artsen pijnstillers voor.

Bij ernstige klachten kan een operatie nodig zijn. De chirurg verwijdt dan het wervelkanaal door de achterzijde van de wervels weg te halen. Als de vernauwing in de nek zit of als het ruggenmerg bekneld raakt, dan is een operatie altijd nodig. Je kunt verlamd (dwarsleasie) raken bij een val.

Spinale stenose is mogelijk ook te verhelpen met een nieuwe behandelmethode. Namelijk door 2 werveluitsteeksels uit elkaar te drukken met een soort blokje. Deze nieuwe methode wordt nog onderzocht en is nog niet voor iedereen beschikbaar.

Complicaties spinale stenose

Bij een vernauwing van het wervelkanaal in de nek kan het ruggenmerg beschadigen (myelopathie). Mensen met deze aandoening hebben minder kracht en gevoel in armen en benen. Bij een zeer ernstige myelopathie kunnen de klachten vergelijkbaar zijn met een dwarslaesie.

Mensen die voor spinale stenose zijn geopereerd, krijgen na een pijnvrije periode van 6 tot 12 maanden soms toch weer pijn. Deze pijn ontstaat door littekens en een toenemende vernauwing van de wervels boven de plek van de operatie.

Meer informatie

Informatie van de Nederlandse Vereniging van Neurochirurgie
www.nvvn.org/patienteninfo/rug-stenose.php
www.nvvn.org/patienteninfo/rug-stenose-cervicaal.php

Website van de Nederlandse Vereniging van Rugpatiënten ‘De Wervelkolom’
www.nvvr.nl/