Rectumprolaps

Rectumprolaps

De endeldarm (rectum) is het onderste deel van de darmen en heeft een opening naar buiten via de anus. Bij een rectumprolaps keert de endeldarm binnenstebuiten en komt via de anus naar buiten. Er wordt ook wel gesproken van een anusprolaps.
Er kan sprake zijn van een gedeeltelijke of van een complete prolaps. Bij een gedeeltelijke prolaps, de meest voorkomende vorm, gaat het alleen om de binnenbekleding (slijmvlies) van de endeldarm. Bij de complete vorm, die veel minder vaak voorkomt, steekt de hele wand van de endeldarm uit de anus.
Een rectumprolaps komt vooral voor bij kinderen jonger dan 5 jaar en bij mensen ouder dan 50 jaar.

Volg een webinar over het vinden van de beste zorg

Hoe krijgt u de beste zorg die ook nog eens past bij úw situatie? In de gratis webinars van CZ krijgt u handig advies en praktische tips van professionals.

Bekijk hier de webinars

Oorzaken

Prolaps komt bij ouderen vaker voor, omdat de banden die het rectum ondersteunen als gevolg van het verouderingsproces zwakker worden. Verschillende factoren kunnen aan het ontstaan van rectumprolaps bijdragen.
Mogelijke oorzaken zijn langdurig persen tijdens de stoelgang of tijdens het plassen. Ook zware bevallingen kunnen bijdragen aan het ontstaan van een rectumprolaps. Als de baarmoeder is verwijderd, kan een prolaps ook sneller ontstaan.
Bij heel jonge kinderen (jonger dan 1 jaar) kan rectumprolaps optreden als gevolg van aangeboren afwijkingen van de anus. Bij oudere kinderen kan langdurig hoesten of diarree tot rectumprolaps leiden. Bij kinderen gaat het altijd om een gedeeltelijke prolaps van voorbijgaande aard.

Verschijnselen

De patiënt klaagt dat er iets uit zijn of haar anus steekt en heeft last van verstopping (obstipatie). Ook kan er sprake zijn van het niet kunnen ophouden (incontinentie) van ontlasting. Soms zit er bloed bij de ontlasting.

Diagnose

Op basis van de klachten en een onderzoek van de endeldarm kan de diagnose worden gesteld. Met een kijkonderzoek van de endeldarm (recto- of proctoscopie) kan de prolaps beter bekeken worden.

Behandeling

Bij volwassenen wordt een rectumprolaps meestal operatief behandeld. Hierbij worden verschillende technieken gebruikt. Er kan zowel via de buik als via de endeldarm geopereerd worden. Vaak wordt na de operatie bekkenbodemfysiotherapie gegeven. Daarnaast is het belangrijk om verstopping (obstipatie) te voorkomen.
Bij kinderen met een rectumprolaps moeten de ouders leren hoe ze het uitstekende gedeelte moeten terugduwen.

Meer informatie

www.mlds.nl/ziekten/127/anale-prolaps/
Informatie van de Maag Lever Darm Stichting

Williams, N.S. (2000), The Rectum, in: Russell, R.C.G., Williams, N.S. and Bulstrode, C.J.K. (eds), Bailey & Love’s Short Practice of Surgery, 23rd edn, Arnold, London.