Hyperthyreoidie

Hyperthyreoïdie

Een versterkt of snel werkende schildklier (hyperthyreoïdie) kan verschillende oorzaken hebben. Klachten komen voort uit een versnelde stofwisseling. De behandeling van een snel werkende schildklier hangt af van de oorzaak en de ernst van de aandoening.

Vraag het de medisch specialist 

Twijfels of onzekerheid na een ziekenhuisbezoek zijn heel gewoon. Gelukkig kunt u nu uw vragen als verzekerde van CZ bespreken met een onafhankelijk medisch specialist.

  • Telefonisch of online contact met een medisch specialist
  • Gratis & exclusief voor klanten van CZ
  • 100% vertrouwelijk

Zó werkt het

De schildklier

De schildklier is een orgaan in de hals. Het is een onderdeel van het hormoonstelsel. De schildklier maakt de hormonen thyroxine (T4) en trijodothyronine (T3). Om deze schildklierhormonen te kunnen maken, heeft de schildklier jodium nodig. Schildklierhormonen hebben invloed op de werking van zeer veel functies in het lichaam.

De hypofyse , regelt de werking van de schildklier. Om de schildklier te stimuleren, maakt de hypofyse het hormoon TSH.

  • Meestal ontstaat hyperthyreoïdie door de ziekte van Graves. Dit is een auto-immuunziekte. Hierbij worden antistoffen tegen het eigen schildklierweefsel aangemaakt. Ook de ogen kunnen aangedaan zijn.
  • De ziekte van De-Quervain (een virale ontsteking van de schildklier).
  • Een gezwel in de schildklier of door een multinodulair struma (knobbelige, vergrote schildklier).
  • Sommige geneesmiddelen kunnen een versnelde (maar soms ook een vertraagde) schildklierwerking veroorzaken. Voorbeelden hiervan zijn lithium (middel tegen bipolaire stoornis) en amiodaron (middel tegen hartritmestoornissen ).
  • Soms ontstaat een versterkt of versneld werkende schildklier doordat de hypofyse teveel schildklier stimulerend hormoon (TSH) maakt.

Verschijnselen van hyperthyreoïdie

Een versnelde stofwisseling veroorzaakt de klachten bij hyperthyreoïdie. Onderstaande klachten kunnen met deze aandoening samengaan.

  • gewichtsverlies bij een normale of toegenomen eetlust
  • diarree
  • overmatig zweten.
  • warmte niet goed verdragen (warmte-intolerantie)
  • hartkloppingen of een onregelmatige hartslag
  • snel vermoeid zijn
  • trillende handen
  • verzwakte spieren
  • nerveus of angstig zijn
  • slapeloosheid
  • stemmingswisselingen en prikkelbaarheid
  • onregelmatige menstruatie en verminderde vruchtbaarheid (bij vrouwen)
  • er kan een vergrote schildklier (struma) in de hals te zien en te voelen zijn

Diagnose

Aan de hand van de klachten en het lichamelijk onderzoek stelt een arts de diagnose. Dit kan via bloedonderzoek worden bevestigd.

Het gehalte aan het schildklierhormoon thyroxine (T4) in het bloed is verhoogd bij een snel werkende schildklier. Het gehalte aan TSH is verlaagd. De hypofyse maakt namelijk minder TSH aan om de snel werkende schildklier te remmen. Uitzondering hierop is een te snel werkende schildklier waarbij de hypofyse de oorzaak is. Dan is ook het TSH-gehalte hoog.

Daarnaast kan het gehalte aan antistoffen tegen de schildklier worden bepaald. Dit gehalte kan verhoogd zijn bij de ziekte van Graves. De schildklier kan via echografie worden afgebeeld. Daarbij kan de schildklier ook via een onderzoek met radioactieve stoffen (scintigrafie) worden onderzocht.

Behandeling

De behandeling van een versterkt of snel werkende schildklier hangt af van de oorzaak en de ernst van de aandoening.

  • Geneesmiddelen De schildklierfunctie kan verminderen door het gebruik van schildklierremmers. Door deze geneesmiddelen maakt de schildklier minder of geen hormonen meer aan. Vaak wordt de schildklier helemaal stilgelegd (blokkade). Daarna moet ook gestart moet worden met schildklierhormonen (substitutietherapie), naast de schildklierremmers. Deze behandeling wordt vaak toegepast bij de ziekte van Graves. Bètablokkers verminderen klachten van trillende handen, angsten en hartkloppingen. Maar bètablokkers hebben geen effect op de snelle schildklierwerking zelf. Het gehalte van de schildklierhormonen in het bloed zal dus niet dalen.
  • Radioactief jodium Toediening van radioactief jodium is een veilige behandeling die de schildklier blokkeert. Vaak ontstaat daardoor op de langere termijn een traag werkende schildklier. Ook die moet vervolgens behandeld worden. Deze behandeling is niet geschikt voor zwangere vrouwen of vrouwen met een zwangerschapswens op korte termijn.
  • Operatie Bij een operatie kan een gedeelte van de schildklier worden verwijderd. Dit wordt vooral gedaan als er een groot kropgezwel (struma) is dat klachten veroorzaakt.

Complicaties

Bij een snel werkende schildklier kan een zeldzame en soms levensbedreigende complicatie optreden. Deze wordt thyreotoxische crisis genoemd. Hierbij komen grote hoeveelheden schildklierhormonen in het bloed terecht.
Bij oudere mensen kan een langdurige hyperthyreoïdie leiden tot hartfalen.

Meer informatie:

Informatie van de Schildklierstichting Nederland
http://www.schildklier.nl