Let op! Deze gegevens zijn mogelijk niet meer actueel.

FEES

Slikken is een complexe beweging, waarbij veel zenuwen, spieren en lichaamsstructuren zijn betrokken. Door verschillende oorzaken kan er een slikstoornis ontstaan. Er zijn verschillende manieren om het slikken te onderzoeken. Eén daarvan is FEES (Flexibele Endoscopische Evaluatie van de Slikbeweging).

FEES is een onderzoek om het slikproces te bekijken door middel van een flexibele kijkbuis. Deze wordt via de neus ter hoogte van de keel gebracht. Voor, tijdens en na het slikken kunnen diverse onderdelen van het slikproces beoordeeld worden. Zoals de mondholte, de keel en het bovenaanzicht van het strottenhoofd met de stembanden en het strottenklepje. Zo is te zien of het slikproces goed verloopt.

Diverse specialisten kunnen dit onderzoek uitvoeren, zoals een arts (KNO-arts, neuroloog) of een speciaal getrainde logopedist. De persoon die onderzocht wordt, hoeft niet naar een speciale ruimte gebracht te worden. FEES kan namelijk gewoon op het bed plaatsvinden. Zo hoeven ernstig zieke mensen (bijvoorbeeld op een intensivecare-unit) niet verplaatst te worden. Het onderzoek wordt ook bij kinderen gedaan.

Volg een webinar over het vinden van de beste zorg

Hoe krijgt u de beste zorg die ook nog eens past bij úw situatie? In de gratis webinars van CZ krijgt u handig advies en praktische tips van professionals.

Bekijk hier de webinars

Werkwijze FEES

Het slangetje waaraan de camera zit, gaat via de neus naar binnen. Eerst wordt gekeken welk neusgat het best toegankelijk is. De dunne slang wordt langzaam via de neus richting de keelholte gebracht, waar de slang blijft zitten. Dit kan een onprettig gevoel geven, maar het is niet pijnlijk. Via een monitor zijn de camerabeelden zichtbaar.

Afhankelijk van de slikproblemen worden één of meerdere diktes van voedsel en drank getest. Vaak wordt de patiënt eerst gevraagd wat water te drinken. Soms zit hier wat kleurstof in, zodat het slikken goed zichtbaar is op de camerabeelden. Daarna worden voedingsmiddelen van verschillende dikte doorgeslikt, variërend van appelmoes tot brood. De camera brengt het doorslikken hiervan in beeld.

Soms adviseert de onderzoeker de patiënt in andere houdingen te gaan zitten, zoals de kin op de borst leggen. Dit gebeurt om te kijken of slikken zo beter gaat. Na het onderzoek volgen adviezen over het aanpassen van voeding en drinken, en welke houding het best en het veiligst is om te slikken. Ook kan een logopedist oefeningen voorschrijven om de slikfunctie te verbeteren.

Complicaties FEES

FEES is een veilig onderzoek waarbij geen complicaties optreden. Door de kleurstof kunnen de ontlasting en urine enkele dagen blauw gekleurd zijn.

Meer informatie

Informatiefolder van het Albert Schweitzerziekenhuis Dordrecht
www.asz.nl/patienten/patientenvoorlichting/folders/slikonderzoek/

Hartnick C.J., Hartley B.E., Miller C., Willging J.P. (2000). ‘Pediatric Fiberoptic Endoscopic Evaluation of Swallowing’. The Annals of otology, rhinology and laryngology, vol. 109, no. 11, pp 996-999. [online] available:
www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/11089988

Langmore S.E. (2003). ‘Evaluation of oropharyngeal dysphagia: which diagnostic tool is superior?’ Current Opinion in otolaryngology & head and neck surgery. Vol. 11, no. 6, pp 485-489 [online] available:
http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/14631184