Diabetes mellitus en sporten

Diabetes mellitus en sporten

Wat is diabetes mellitus?

Diabetes mellitus (in het kort diabetes) is een stofwisselingsziekte. Bij mensen met diabetes zit er te veel suiker in het bloed, hun glucosespiegel is te hoog. Een andere naam voor diabetes is suikerziekte. 

Het glucosegehalte in het bloed hangt af van lichamelijke activiteit, eten en medicijnen. Mensen met diabetes moeten daarom de voeding en insuline aanpassen als zij sporten. Het is belangrijk om het glucosegehalte zelf te controleren bij intensief bewegen.

App de Dokter: altijd online bereikbaar

Geen zin in gedoe met inloopspreekuren en wachtkamers? Download App de Dokter en krijg binnen 1 uur antwoord.

Heb je een vraag over je gezondheid?
- Bijvoorbeeld over koorts die maar niet over gaat? 
- Een raar plekje op je huid? 
- Of een ingewikkelde bijsluiter? 

Chat met een medisch deskundige via App de Dokter. Gewoon vanaf je bank. 

Download App de Dokter

Voordelen van bewegen bij diabetes

Bewegen als je diabetes hebt, heeft een aantal voordelen:

  • De werking van insuline verbetert.
  • Mensen vallen af. Als mensen met diabetes type 2 afvallen, kunnen zij minder tabletten gebruiken en soms zelfs stopzetten. Ook kan zo het spuiten van insuline uitgesteld of voorkomen worden.
  • De bloeddruk en cholesterol- en vetconcentraties in het bloed dalen. Daardoor hebben mensen minder kans op hart- en vaatziektes.
  • Bewegen kan het gevoel geven minder beperkt te worden door diabetes.

Verschil tussen mensen zonder en met diabetes

Mensen met diabetes reageren anders op training dan mensen zonder diabetes. Vaak presteren mensen met diabetes minder. Door training kan dit enorm verbeteren. 
Bij inspanning gaat insuline zich anders ‘gedragen’. Dat is een belangrijke reden voor het verschil tussen mensen die sporten met en zonder diabetes. Bij mensen met diabetes kan het glucosegehalte tijdens het sporten soms te laag worden. Dit heet een hypoglykemie of een hypo. Een hypo kan ook na het sporten ontstaan. Hoe langer je diabetes hebt, hoe groter de kans op een hypo tijdens het sporten.
Bij een hypo horen deze klachten:

  • Bleek zijn.
  • Zweten.
  • Trillen.
  • Duizelig zijn.
  • Wazig zien.

Belemmerende factoren

Soms ervaren mensen met diabetes problemen bij het sporten. Houd de volgende aspecten goed in de gaten:

  • Sporten kan, als je de voeding en insuline aanpast. Anders brengt sporten gevaren met zich mee.
  • Bouw trainingen zeer voorzichtig op om risico‚Äôs te voorkomen.
  • Controleer regelmatig het glucosegehalte.

Sportmedisch onderzoek

Voor mensen met diabetes type 1 en 2 is een sportmedisch onderzoek aan te raden. Dit onderzoek brengt je gezondheid en belastbaarheid in beeld. 
Bij type 1 diabetes kan gelet worden op:

  • De soort sport, de duur en de intensiteit.
  • De complicaties die op lange termijn kunnen ontstaan.
  • De soort, plaats en hoeveelheid van toe te dienen insuline.
  • De inname van extra koolhydraten en een goede instelling van medicijnen voor het sporten.

Bij mensen met type 2 diabetes let de arts op:

Type 2

  • De leeftijd en eventueel overgewicht.
  • Of iemand andere aandoeningen (van het hart of de bloedvaten) heeft.
  • Of iemand bloedglucoseverlagende tabletten en/of insuline gebruikt.
  • Belangrijk is het vaststellen van de belasting van de duursport en de risicofactoren voor vernauwing van de kransslagaders.

Sportadvies

Als je goed bent ingesteld op de medicijnen en er zijn geen complicaties, kun je op veel niveaus sporten. Hoe vaak, lang en intensief je traint, moet je zorgvuldig opbouwen. Samen met anderen bewegen heeft de voorkeur, voor de veiligheid.

Duursporten hebben de voorkeur. Zoals lopen, fietsen, zwemmen, langlaufen, schaatsen, wandelen, roeien, dansen en tai chi. Bij duursporten zijn veel spiergroepen actief. En je kunt zelf doseren hoe intensief je de sport doet.

Overigens kan krachttraining tot een verhoogde insulinegevoeligheid leiden. Bij een verhoogde insulinegevoeligheid worden meer suikers en koolhydraten verbrand of in de spieren opgeslagen. Bij een verlaagde insulinegevoeligheid wordt dit opgeslagen als lichaamsvet.

Allerlei spelvormen zijn geschikt, zoals handbal, voetbal, hockey, basketbal en tennis. Heb je een goede conditie en geen gewrichtsklachten? Dan zijn ook volleybal, tennis, joggen en een aantal andere intensieve sporten mogelijk.

Sportvormen waarbij een hypo levensgevaarlijk kan zijn, zijn niet altijd verstandig. Dit kan alleen als er geen complicaties zijn en als je hypo’s goed voelt aankomen. Ook moet je dan kunnen handelen naar je zelfcontrole-uitslagen. Het gaat hierbij om sporten als diepzeeduiken, parachutespringen, auto-, motor- en vliegsporten, zeesurfen, bergbeklimmen en (alleen) zwemmen of kanoën.

Diabetes en complicaties

Heb je last van complicaties (zoals oog-, nier- of zenuwafwijkingen of slagadervernauwing)? Dan word je dringend geadviseerd te overleggen met de arts of sportarts. Deze kan adviseren over de meest geschikte bewegingsvorm.

Soms hebben mensen bijvoorbeeld een ernstige netvliesaandoening (retinopathie). Dan dienen ze intensieve en explosieve sporten te vermijden, zoals bankdrukken, judo, boksen, speer- en discuswerpen.

Meer informatie

Diabetesvereniging Nederland 
www.dvn.nl

Diabetes Fonds 
www.diabetesfonds.nl/artikel/wat-diabetes 

Informatie van DIEP 
www.diep.info/Diabetes-educatie-Diabetes-en-leefstijl-Overzicht

Website van het Sportzorg
www.sportzorg.nl/Diabetes

Een sportorganisatie zoeken bij u in de buurt 
www.hartenvaatgroep.nl/leefstijl/sporten-en-bewegen/

Maatje vinden om samen mee te sporten 
www.beweegmaatje.nl