De bloedvaten van de hersenen

De bloedvaten van de hersenen

De hersenen zijn een zeer belangrijk orgaan voor de mens. De hersenen maken ongeveer twee procent van het lichaam uit. Maar ze gebruiken een kwart van alle beschikbare energie. Ook wat zuurstof betreft zijn het grootgebruikers. Zo’n twintig procent van de beschikbare zuurstof is voor de hersenen.

Een goede doorbloeding is nodig om energie en zuurstof naar de hersenen te vervoeren. Als de bloedtoevoer stopt, treedt al snel bewusteloosheid op. Dat gebeurt bijvoorbeeld door een hartstilstand. Binnen 6 minuten ontstaat onherstelbare schade aan de hersenen.

Vraag het de medisch specialist 

Twijfels of onzekerheid na een ziekenhuisbezoek zijn heel gewoon. Gelukkig kunt u nu uw vragen als verzekerde van CZ bespreken met een onafhankelijk medisch specialist.

  • Telefonisch of online contact met een medisch specialist
  • Gratis & exclusief voor klanten van CZ
  • 100% vertrouwelijk

Zó werkt het

De grote bloedvaten

Vanuit de aorta lopen een aantal grote bloedvaten naar het brein. Dat zijn de halsslagaders en de wervelslagaders. Deze houden de bloedstroom continu op gang. De grote bloedvaten komen samen aan de basis van de hersenen, bij de kruising van de oogzenuwen.

Hierdoor ontstaat een slagadersysteem dat met elkaar in verbinding staat. Links met rechts en voor met achter. Deze ingenieuze constructie heet de cirkel van Willis. Een deel van het systeem kan afgesloten raken, bijvoorbeeld door een bloedstolsel. Dan kunnen de andere bloedvaten de functie overnemen.

De kleine vaten

Rond de hersenen zit een uitgebreid netwerk van kleine bloedvaten. Deze hebben een bijzondere eigenschap. Ze laten niet alle stoffen in het bloed door naar het hersenweefsel. Daardoor kunnen sommige geneesmiddelen en eiwitten de hersenen niet bereiken. Dit wordt de bloed-hersenbarrière genoemd. Deze barrière beschermt de hersenen tegen giftige stoffen en schommelingen in bloedgehaltes van verschillende stoffen.

Bloeddoorstroming

De hersenen hebben een grote en ononderbroken bloedtoevoer nodig om goed te kunnen werken. Ze zijn heel gevoelig voor elke vermindering van de bloedtoevoer. Een onderbreking van enkele seconden kan al leiden tot het verlies van bewustzijn. Als de bloedtoevoer een paar minuten onderbroken is, kunnen de hersenen onherstelbaar beschadigd raken.

Het menselijk lichaam heeft ingebouwde reflexen om de bloedstroom naar de hersenen zo constant mogelijk te houden. Ook al komt daardoor de bloedtoevoer naar andere organen in gevaar. Bij een lage bloeddruk knijpen de bloedvaten in de armen en benen bijvoorbeeld samen. Ten gunste van de hersenen krijgt de huid dan minder bloed. Deze ziet er dan wit en gemarmerd uit.

Onderzoek

De bloedvaten die in de hals naar de hersenen lopen, kunnen worden onderzocht met echo-doppleronderzoek (duplexonderzoek). Hierbij kunnen problemen als een vernauwing worden gezien. Soms wordt ook een echo-doppleronderzoek van de vaten in de hersenen gedaan. Om de bloedvaten helemaal in beeld te krijgen, is ook een angiografie mogelijk. Dit is een bloedvatonderzoek waarvoor contrastvloeistof wordt ingespoten.

Complicaties

De bloedvaten van de hersenen kunnen verstopt raken door bloedstolsels (embolie) of door atherosclerose. Als dit stolsel weer oplost, is er sprake van een TIA (transient ischemic attack). Er treden dan kortdurend uitvalsverschijnselen op, zoals een verlamming, taalstoornis of blindheid. Deze uitvalsverschijnselen trekken snel weer bij. Is het een blijvende afsluiting, dan sterft het hersenweefsel dat bij het bloedvat hoort (herseninfarct) af.

De bloedvaten in de hersenen kunnen beschadigd raken. Dit leidt tot een hersenbloeding. Ook hierdoor sterft hersenweefsel af. De oorzaak kan een verzwakking van de bloedvaten zijn, zoals bij een aneurysma. Maar ook een langdurig hoge bloeddruk kan leiden tot een hersenbloeding. Een ongeval of valpartij op het hoofd kan leiden tot een bloeding rondom de hersenen (subdurale of epidurale bloeding).

Een aneurysma is abnormale uitstulping van een slagader. Hierdoor raakt de wand verzwakt. Omdat de wand zwak is, kan deze gemakkelijker scheuren. Dit leidt tot een bloeding. Aan de hersenen zit een aneurysma redelijk vaak in de buurt van de cirkel van Willis. Het kan leiden tot een subarachnoïdale bloeding.

Meer informatie

Informatie van de Hersenstichting
www.hersenstichting.nl/alles-over-hersenen/hersenaandoeningen/beroerte

Informatie van de Hartstichting
www.hartstichting.nl/hart_en_vaten/beroerte/

Over Medicinfo

Medicinfo biedt betrouwbare, actuele informatie over gezond zijn, gezond blijven - en wat u daar zelf aan kunt doen.