Bypassoperatie CABG

Bypassoperatie (CABG)

Een bypassoperatie is de meest voorkomende openhartoperatie. Hierbij wordt een omleiding gemaakt langs een vernauwing in een kransslagader. Dat gebeurt met een gezond bloedvat uit het been of borstwand. De operatie wordt ook CABG (coronary artery bypass grafting) genoemd. In Nederland wordt jaarlijks bij ongeveer 12.000 mensen een bypassoperatie gedaan.

Vraag het de medisch specialist 

Twijfels of onzekerheid na een ziekenhuisbezoek zijn heel gewoon. Gelukkig kunt u nu uw vragen als verzekerde van CZ bespreken met een onafhankelijk medisch specialist.

  • Telefonisch of online contact met een medisch specialist
  • Gratis & exclusief voor klanten van CZ
  • 100% vertrouwelijk

Zó werkt het

Zuurstoftekort van het hart

Soms worden de kransslagaders, die het hart van bloed en zuurstof voorzien, nauwer of ze raken zelfs volledig verstopt. Dan kan het hart niet meer goed werken. Het gebrek aan zuurstof in het hartspierweefsel geeft typische klachten van pijn op de borst: angina pectoris . Ook kan het hart blijvend beschadigd raken: een hartinfarct . Waar de vernauwingen van de kransslagaders zitten, is te zien tijdens een hartkatheterisatie.

Toepassing

Een bypassoperatie is aan de orde als een vernauwing van een kransslagader niet te behandelen is met medicijnen of met een dotterbehandeling . Een dotterbehandeling is bijvoorbeeld niet mogelijk als er meerdere kransslagaders zijn vernauwd (zogenaamd 3-takslijden) of als er een ernstige vernauwing is van de hoofdtak van de linkerkransslagader. Vaak kan een bypassoperatie gepland worden, maar soms moet een spoedoperatie uitgevoerd worden.

Voorbereiding

Als iemand in aanmerking komt voor een bypassoperatie wordt hij op een wachtlijst gezet. De wachttijd varieert per hartcentrum. De wachttijden zijn hier te bekijken. De wachtperiode kan iemand gebruiken om in een zo goed mogelijke conditie te komen. En alvast te stoppen met roken, zo nodig.

De patiënt wordt de dag voor de bypassoperatie opgenomen. Zo nodig wordt zijn borst geschoren.

De operatie

De operatie vindt plaats onder volledige narcose. Een beademingsslang wordt ingebracht in de luchtpijp. Om bij het hart te komen maakt de thoraxchirurg een insnijding midden in de borstkas. Daarna splijt hij het borstbeen in de lengterichting en wordt het hartzakje geopend.

Tijdens de hartoperatie neemt een hart-longmachine de pompfunctie van het hart en de ademhalingsfunctie van de longen over. Het hart wordt stilgelegd met chemische stoffen. Soms kan een cardiochirurg ook opereren zonder hart-longmachine. Dan wordt alleen het gedeelte van het hart stilgelegd waar de vernauwde kransslagader zit. De rest van het hart pompt door en ook de longen werken normaal. Dit wordt de octopusmethode genoemd.

Bij de ingreep wordt een omleiding gelegd langs de vernauwde gedeelten van de kransslagaders. Hiervoor gebruikt de chirurg een eigen, gezond bloedvat: aders uit de benen of slagaders uit de borstwand. Er worden een of meerdere omleidingen aangelegd. Dit is afhankelijk van het aantal vernauwingen. De bloedvaten worden tijdens dezelfde operatie uit het lichaam gehaald.

Als de omleidingen zijn aangelegd, wordt de patiënt van de hart-longmachine ontkoppeld. Ook wordt het hart weer op gang gebracht. De wond wordt gesloten. De operatie duurt drie tot vier uur.

Na de operatie

Na de operatie verblijft de patiënt meestal 24 uur op de intensive care. De meeste patiënten kunnen al een dag of twee na de operatie op een stoel naast het bed zitten. Ze mogen meestal na ongeveer twee weken naar huis.

Als er aders uit het been zijn gehaald, krijgt de patiënt steunkousen na de operatie. Dit voorkomt dat zijn benen vocht gaan vasthouden. De eerste weken mag de patiënt niet zwaar tillen of dragen.

De meeste mensen starten na de operatie met een hartrevalidatieprogramma. Dit is om lichamelijk èn geestelijk te herstellen. In totaal duurt het herstel zo’n drie maanden, soms ook langer.

Het is belangrijk om veranderingen in leefstijl door te voeren. Zoals overstappen op gezonde voeding, stoppen met roken, leren omgaan met stress en voldoende bewegen.

Slaagkans

Een bypassoperatie is voor een hartchirurg een standaardoperatie met uitstekende resultaten. De meeste patiënten die een bypassoperatie ondergaan, raken de pijn op de borst meteen kwijt en kunnen normaal actief worden. Drie op de vijf mensen is na tien jaar nog steeds klachtenvrij. Maar het is mogelijk dat de andere kransslagaders of de omleidingen na verloop van tijd verstopt raken.

Risico’s en complicaties

Een bypassoperatie is een routineprocedure. Toch houdt een grote operatie als deze altijd een bepaald risico in. Hoe groot die risico's zijn, hangt onder meer af van de leeftijd en de gezondheidstoestand van de patiënt. Bij een spoedoperatie zijn de risico’s groter. Mogelijke complicaties van een bypassoperatie:

  • Nabloeding.
  • Een wondinfectie.
  • Hartritmestoornissen.
  • Een beroerte.
  • Een hartinfarct.
  • Een trombosebeen.
  • Andere infecties, zoals een longontsteking of een blaasontsteking.

De meeste complicaties doen zich voor tijdens de opname in het ziekenhuis. Ze zijn goed te behandelen.

Meer informatie

Informatie van de Hartstichting
www.hartstichting.nl/hart_en_vaten/behandeling/behandeling_hart/waarom_bypass_omleidingsoperatie/

Hart- en vaatziektes in cijfers
www.hartstichting.nl/9800/13333/13374/hvz_in_nederland_2011

Richtlijnen van de Nederlandse Vereniging voor Thoraxchirurgie
www.nvtnet.nl/index.asp?page_id=13

Website van de Hart&Vaatgroep, van en voor mensen met een hart- of vaatziekte
www.hartenvaatgroep.nl/

Website van Hartpatiënten Nederland
www.hartpatienten.nl/