Artritis

Artritis

Een gewrichtsontsteking is een ontsteking van een of meer gewrichten. Een gewricht is het verbindende element tussen botten, zoals bijvoorbeeld de knie het boven- en onderbeen met elkaar verbindt. Het menselijk skelet telt veel verschillende gewrichten. Een gewrichtsontsteking kan afhankelijk van de oorzaak op verschillende manieren verlopen. De medische term voor gewrichtsontsteking is artritis.

Volg een webinar over het vinden van de beste zorg

Hoe krijgt u de beste zorg die ook nog eens past bij úw situatie? In de gratis webinars van CZ krijgt u handig advies en praktische tips van professionals.

Bekijk hier de webinars

Diagnose

Naast uitgebreid lichamelijk onderzoek kunnen verschillende soorten bloedtests en röntgenfoto's nodig zijn om te bepalen om welk type gewrichtsontsteking het gaat en welke behandeling daarvoor het meest geschikt is. 
Het is ook mogelijk dat voor de diagnose vloeistof uit de gewrichtsholte wordt gehaald om te onderzoeken. In bepaalde gevallen kan daarnaast een artroscopie nodig zijn. Dit is een speciale techniek waarbij een camera in de gewrichtsholte wordt gebracht om deze in alle details te bekijken. 

Oorzaken

Een gewrichtsontsteking kan zowel acute als chronische oorzaken hebben. 
Tot de acute oorzaken behoren onder meer letsel aan een gewricht en infectie van een gewricht. Een chronische vorm is bijvoorbeeld reumatoïde artritis. Dit is een ‘auto-immuunziekte’, wat betekent dat het lichaam afweerstoffen maakt tegen zichzelf. In geval van reumatoïde artritis worden deze afweerstoffen gemaakt tegen het weefsel in een gewricht. Hierdoor ontstaat een ontsteking die op lange termijn het gewricht kan beschadigen. Soms ontstaat een gewrichtsontsteking ook in samenhang met slijtage van het kraakbeen in het gewricht (artrose). 

Verschijnselen

Het ontstoken gewricht en het gebied eromheen is warm, stijf en opgezet. Belasten en bewegen is pijnlijk en ook in rust kan het gewricht pijn doen. Tevens kan algehele moeheid optreden. De aandoening kan afhankelijk van de oorzaak op heel verschillende manieren verlopen. Soms blijven de klachten beperkt tot één gewricht, in andere gevallen worden verscheidene gewrichten tegelijk aangetast. Een gewrichtsontsteking kan zich plotseling of juist heel geleidelijk openbaren. Perioden van klachten en gezondheid kunnen elkaar afwisselen. In de meeste gevallen zijn artritisklachten echter langdurig van aard. In hoeverre iemand met een gewrichtsontsteking kan blijven functioneren, hangt af van het gewricht dat is aangetast, de ernst van de aandoening en hoe lang de klachten al bestaan.

Behandeling

Als een gewricht dik, rood, warm en pijnlijk is, moet dit gewricht in het begin ontzien worden. Leg het gewricht zo mogelijk hoog of spalk het en houd het koel met een natte omslag of ijs. Wikkel het ijs in een theedoek zodat de huid niet bevriest. Zodra de klachten minder hevig zijn, wordt het juist belangrijk het gewricht regelmatig te bewegen. Het voorkomt stijfheid en kan op den duur de pijn verminderen. Zware of langdurige belasting kan beter worden vermeden.Fysiotherapie kan ervoor zorgen dat het gewricht minder stijf of in ieder geval niet stijver wordt, onder andere door het opstellen van een oefenschema. 
Als pijnstiller kan paracetamol worden gebruikt, bijvoorbeeld als bewegen of slapen slecht gaat door de pijn. Als de pijn steeds terugkomt kan het helpen de pijnstiller met een vaste regelmaat in te nemen. Neem maximaal vier keer per etmaal twee paracetamol. Als dit onvoldoende werkt kunnen ontstekingsremmende pijnstillers, ook wel NSAID’s genoemd, helpen. Voorbeelden hiervan zijn ibuprofen, diclofenac of naproxen. Deze middelen kunnen als bijwerking maagklachten geven. Daarnaast is het mogelijk om door middel van een injectie met pijnstillende of ontstekingsremmende middelen in het aangedane gewricht de klachten te verlichten. 

Andere ontstekingsremmers zijn corticosteroïden. Deze kunnen in tabletvorm of met een naald in het gewricht worden toegediend. Tevens worden soms injecties met goud in het aangedane gewricht gegeven. Tenslotte zijn er ook andere medicijnen die kunnen worden voorgeschreven om de ontsteking af te remmen, de bekendste is methotrexaat. 

Wat kunt u zelf doen?

Dagelijks bewegen en oefenen helpt om gewrichten zo goed mogelijk te blijven gebruiken. Geoefende spieren rondom het aangedane gewricht zorgen ervoor dat u meer kunt en minder pijn heeft. 
Gebruik warme kompressen om de pijn te verlichten en koude kompressen als de ontsteking opvlamt en het gewricht rood en warm is. 
De meeste gewrichtsklachten gaan vanzelf over. Neem contact met de huisarts op als de klachten na zes weken niet over zijn of als een gewricht herhaaldelijk dik, rood of warm wordt.

Meer informatie

Informatie van het Nederlands Huisartsen Genootschap

www.nhg.org/